'IJsjes-gate' in Japan; invallen bij grote ijsboeren die samen stiekem prijzen zouden hebben opgedreven

In dit artikel:

Japanse toezichthouders hebben vorige week invallen gedaan bij zes grote ijsfabrikanten die worden verdacht samen de prijzen te hebben vastgelegd. De bedrijven — onder meer bekende namen als Meiji en Morinaga — maken roomijs, ijsrepen en andere diepvriesdesserts. Persbureau Kyodo en de publieke omroep NHK melden dat topmannen elkaar jarenlang zouden hebben gesproken en e-mails hebben uitgewisseld om prijsverhogingen in zowel timing als omvang op elkaar af te stemmen; een getoonde grafiek laat zien dat twee populaire producten tussen 2022 en 2025 vrijwel synchroon in stappen van 10 yen duurder werden.

In een normale markt bepaalt iedere producent zelfstandig zijn prijzen; als concurrenten die beslissingen echter onderling coördineren spreken we van price fixing, een overtreding van de Japanse antimonopoliewet. Consumenten reageren verontwaardigd op sociale media: velen voelen zich jarenlang benadeeld en sommigen eisen terugbetaling. Anderen vrezen dat strafrechtelijke vervolging volgt of vragen zich af of vergelijkbare afspraken ook in andere sectoren voorkomen.

De zaak speelt tegen de achtergrond van strengere zomers in Japan, waardoor ijs meer een alledaagse verkoeling is dan een luxeartikel, en van algemene inflatie in grondstoffen als suiker en melk. Toezichthouders onderzoeken of fabrikanten die hogere kosten alleen als dekmantel hebben gebruikt om extra winst te maken. De Japan Fair Trade Commission moet nog bewijzen dat er sprake is van illegale prijsafspraak; de betrokken bedrijven hebben laten weten te zullen meewerken aan het onderzoek.